ÚLTIMAS HORAS - BLACK DAYS -
Suscríbete 1 año con el 50% de descuento
Quiero la oferta

Ribeira Sacra, ¿patrimonio da humanidade?

Xosé Manuel Moure Vázquez PUNTO DE VISTA

LEMOS

Parador de Santo Estevo de Ribas de Sil, acondicionado nun antigo mosteiro
Parador de Santo Estevo de Ribas de Sil, acondicionado nun antigo mosteiro CARLOS RUEDA

09 sep 2021 . Actualizado a las 10:30 h.

Chegou ás miñas mans o informe emitido por a Unesco e cuxa consecuencia foi a retirada momentánea da candidatura da Ribeira Sacra a Patrimonio da humanidade. Un informe bastante desesperanzador aínda que oficialmente se afirmara o contrario. Ao meu modo de ver, o proxecto da candidatura parte de un erro de base; focalizar o argumento principal na «preservación do carácter sagrado do territorio e a historia da súa evanxelización». Ao mesmo tempo describe un pasado (mitificado ás veces, inventado outras e sempre interesado) que xa non existe pero que o parecer sigue transmitindo valores espirituais [conveys spiritual values] que o Icomos non ve por ningunha parte.

O organismo encargado de valorar a candidatura obxecta que pola desamortización acaecida no XIX, a vida monacal desapareceu practicamente da Ribeira Sacra, co cal os antigos cultivos da Idade Media, que permitían una amplitude e continuidade visual co río e con outros mosteiros, quedaron a monte ou con repoboacións forestais que romperon o antigo espazo sagrado estando actualmente a metade do territorio cuberto de bosque. As igrexas, mosteiros, pazos e grandes casas do barroco quedan baleiras, van desaparecendo ou axeitándose a novos usos turísticos (paradores e hoteis) e culturais, cunhas restauracións [commonly] lonxe dos estándares esixidos (e moitas das pequenas quedaron sen restaurar). Di o Icomos que só queda un mosteiro (Ferreira de Pantón) co seu antigo uso, e esa desacralización da Ribeira Sacra, cuxa sacralización era un dos principais argumentos da candidatura, converteuse nun dos principais atrancos para lograr o obxectivo da declaración como ben mundial. É un obstáculo de difícil solución no contexto histórico actual, e por iso dixen que ese fora un erro estratéxico.

Outro erro foi querer vender os encoros como algo positivo, xa que «permiten a navegación dos catamaráns, un dos atractivos turísticos máis grandes». Porén, no Icomos vén estes catamaráns como elementos negativos que alteraron o ecosistema e a paisaxe deixando inundadas terrazas e construcións tradicionais e peculiares da cultura ribeirá.