ode parecer raro, pero, si, aínda hai xente que sementa o millo polos tempos de antes. Que incluso deu un paso atrás na evolución mecánica: as sementadoras, tamén as adaptadas ás bertolinas, estaban preparadas para ceibar os grans do millo do país. E non para o de fóra, que agora xa é o de dentro e o de todo. Todo marelo, casula boa de esfollar. Máis suave, pero o tacto é outro. Aí perdemos varios séculos. Así que algún, con tal de non volver a modificar a caixa, preferiu abrir o rego co tractor e ir soltando gran a gran, rego a rego, a man. Nunha leira de quince ferrados e chovendo varios días, iso son catro xornadas. «Os regos son máis grandes do que parecen aí», contábame a labrega de Zas que se encarga de ir e vir, o mesmo que fan os tractores co millo de silo en cantidades industriais e a toda velocidade, levando varios eitos á vez, incluso con control de GPS e en apenas uns minutos. Cando os vexo traballar a ambos lados dunha pista que antes era de pedra e tiña valados con silveiras, figueiras, amorentes, rosas salvaxes, estalotes e loureiros, e agora non ten nada de nada porque o tiraron -precisamente para que polas pistas coubesen os tractores de fora de chorrocentos cabalos- penso que o National Geographic tiña aí unha boa reportaxe antropolóxica. Por certo: os regos van máis dereitos a man que a máquina.
P
Esas mans vellas botaranlle axiña un sacho ou dous, porque o sulfato si que lle quita traballo ao lombo (e sen carné), en outubro encargaranse de esfollar as espigas. Unha milagre para a vida que temos, case tanta como ver medrar un gran de millo ata máis de 4 metros en cinco meses, que xa case parecen eucaliptos.