Marca enfermiza desta época: unha autonarrativa constante nas redes, a exhibición sen freos, a venda da nosa identidade ao imperio do algoritmo. Unha disolución da intimidade. Lin estes días a historia de Rafael Freire Lamas, natural da Capela, home que deixou a pegada dos tipos misteriosos, contrarios a tanta transparencia. Durante a Guerra Civil axudou na vivenda familiar a moitos fuxidos e mesmo construíu unha casoupa para poñelos a salvo do terror fascista. Era labrego, republicano e rosacruz, orde espiritual entre o gnosticismo cristián e o misticismo xudeu, xurdida a comezos do século XVII.
O historiador Carlos Pereira fíxolle sitio hai anos en A Galicia heterodoxa (Espiral Maior), onde comparecen unha serie de personaxes unidos pola defensa do librepensamento e a crítica aos dogmas reaccionarios. A familia nunca soubo explicar coma un home de procedencia humilde, dende unha aldea cun par de casas, pasou parte da súa vida intercambiando cartas coa Fraternidade Rosacruz, cuxa matriz estaba en California. Escribiu René Char en Furor e misterio: «Un ser que descoñecemos é un ser infinito». A sedución das redes insiste en que sigamos cada día facilitando datos, en que non deixemos nada á marxe nas pantallas, en que nos revelemos por enteiro ante a lóxica do algoritmo. En que non sexamos uns alegres descoñecidos, como quería o poeta: seres infinitos, individuos libres de calquera cálculo. Postos a cuberto do tráfico de información en beneficio da máquina. Rafael Freire, falecido en 1964, legounos o fermoso enigma do labrego interesado na cábala e nos procesos místicos: regalou a intriga do seu coñecemento, un tesouro subterráneo. Nunca quixo contarse de todo, quizais coma un exercicio en defensa propia. En tempos de autodivulgación permanente, co triunfo perverso da exhibición sen límites e a necesidade de distinguirnos da mañá á noite no escaparate, case coma unha obriga existencial, supoño que todos deberiamos aspirar tamén a iso: a deixar algún interrogante propio en pé, gardado baixo sete chaves no faiado. A aloxarnos con frecuencia nalgún territorio afastado e inconfesable, en lugares libres de narración, fóra de foco, impugnando esta época que nos demanda un espido constante nas pantallas. A dotarnos, en definitiva, dunha conveniente medicina de furor e misterio, alá onde somos intransferibles e relampa sen permiso a nosa verdadeira identidade.